Sfeervol theater van 't Kinderspöl

Wie: Jeugdtheater 't Kinderspöl
Wat: Het Boek en de vier stenen van Stijn Cuypers
Waar:  Buurtschapshuis SCHIK op Sinderen
Wanneer: 13 december 2025
Regie: Robert Heesen (en ene Chantal)

Twee keer een redelijk vol buurtschapshuis is voor een jeugdtheatergroep al best een prestatie.
Meestal is dat publiek afgekomen op of de relatie die ze met de kinderen heeft (familie, vriendinnetjes) of omdat het weet dat deze groep iets speciaals te bieden heeft. In mijn geval ligt die motivatie echt in de ervaring die ik in het verleden heb opgedaan met 't Kinderspöl. Want onder leiding van regisseur Robert Heesen heeft de groep de afgelopen jaren een flinke groei doorgemaakt . Zowel artistiek als nummeriek (19 spelers op het toneel!). 
Voeg daaraan toe dat de groep ook kan rekenen op de kennis en vaardigheden van de leden van volwassenentoneelgroep 't Buurtschap en je voelt wel dat er veel potentiële kracht ligt in deze groep. 

Aankleding
Aan aankleding ontbreekt het nooit bij de theatergroepen op Sinderen. Daar schuilt zoveel denk- en uitvoeringskracht als het gaat over hoe het decor en de spelers eruit moeten zien, dat alleen dat al een reden is om naar hun voorstellingen te gaan. En ook op deze zaterdagmiddag schettert het decor van het podium de zaal in. Tesamen met de subtiele verlichting zorgen de talloze uit bordkarton vervaardigde zetstukken voor de evenzo talloze locaties die de schrijver medogenloos in zijn stuk heeft verwerkt. Bij hem is niets van eenheid van tijd en plaats te merken. Bij jeugtoneel mag dat ook wel, al is dat vaak wel een teken van zwakte van het verhaal.

Het Verhaal
Over het verhaal gesproken, dat zag er op het eerste gezicht erg aantrekkelijk uit! Fantasievol, mysterieus en vol avontuur. Kinderen vinden op de zolder van hun opa een onaf boek en besluiten het boek af te schrijven. Als blijkt dat het een magisch boek is dat echt maakt wat er in geschreven wordt, zijn we terecht gekomen in een wereld vol grenzeloze mogelijkheden. Maar allengs stort die wereld wel een beetje in. 
Ik vermoed, te zien aan het aantal personages dat schrijver Stijn Cuypers op laat draven (minimaal 30!), dat hij toneelstukken schrijft voor het basisonderwijs. En dan begint het al snel te wringen. Je kunt niet te veel eisen stellen aan de spelers en er moeten heel veel spelers een plek vinden in het verhaal. Ja, dan wordt vanzelf de spoeling dun. Cuypers kiest ervoor om de spelers in groepjes in te delen waarbij het groepje hoofdrolspelers van hot naar her draaft om vier stenen te verzamelen. Groepje heks en domme helpers (echt leuk gespeeld door Emma, Twan en Hadassa!) zijn de tegenspelers en dan is er ook nog een groepje strak uitgevoerde soldaten dat meereist. Op elke locatie is er weer iets anders aan de hand met nieuwe groepjes en uiteindelijk winnen de kinderen. Een origineel idee, niet bijster origineel uitgewerkt. Dat zegt niet zoveel over de capaciteiten van de schrijver, wel van de doelgroep: Onderwijzers. Die zijn doorgaans niet theatraal onderlegd en hebben te maken met te grote groepen kinderen. Ga er maar aan staan. Die onderwijzers kun je niet overvragen met al te moeilijke stukken.

Maar wat als het andere kinderen zijn?
In het geval van 't kinderspöl hebben we met heel andere kinderen te maken. Kinderen die kiezen voor toneel! Kinderen die al toneel kunnen spelen. Die hun teksten kunnen leren, spreken en spelen! Dan schiet je met zo'n verhaal wel een beetje je doel voorbij. Het verhaal an sich heeft de groep gewoon te weinig te bieden. Ik zag het op de reeks foto's die ik heb gemaakt. De groep staat op het podium vooral stil te staan. Sommige kinderen kijken afwezig om zich heen: ze worden niet echt uitgedaagd. En dat is jammer. Want de groep lijkt veel meer aan te kunnen dan dat ze nu te doen hebben. Ze spreken hun teksten bijna perfect en zonder haperen. Ze weten waar ze moeten staan en waar ze naar toe moeten. Maar ja, als ze hun taak eenmaal gedaan hebben, is er niks meer te doen. En dan gaat de spanning er voor hen al snel af. 

De regisseur
Juist bij het jeugdtheater moet de regisseur ook agoog zijn. Steeds bezig met welk vlees in je kuip wat nodig heeft om te kunnen groeien. Elk kind wacht op uitdaging. Wat moet ik doen om te kunnen exceleren? Het is aan de begeleiding om dat te zien en dan die uitdaging aan te bieden aan de kinderen. Je moet scherp kijken om te zien dat elk kind iets anders nodig heeft. En je moet veel in huis hebben om die dingen die je wilt aanbieden dan ook te kunnen verzinnen. Als je daar niet steeds in slaagt, verliezen de kinderen de aandacht en gaan ze een sport doen. Daar ligt dat systeem van training en succes dichter bij elkaar. Laat de kinderen maar rondjes lopen dan worden ze vanzelf meetbaar beter in rondjes lopen. Bij toneelspelen is dat echt wel ingewikkelder en stelt dat hoge eisen aan elke regisseur. Vanwege de zwaarte van die taak en de grote groep kinderen is het logisch dat er naast de naam van regisseur Robert Heesen nu een tweede naam op het programma staat. (Chantal) Daar had best een achternaam bij gemogen want aan alleen de voornaam hebben we niet veel. Hopelijk staat die naam er niet achter omdat de groep in een overgangsfase naar een nieuwe regisseur zit. Want Robert Heesen is een vakkundige, enthousiaste regisseur die kinderen goed lijkt aan te voelen. Hem kwijt te raken zou betreurenswaardig zijn.
De kinderen
Tussen de regels door kun je al lezen dat ik de groep kinderen veel talent en acteerkracht toedicht. Ze spreken hun teksten krachtig en foutloos uit. Ze geven hun personages duidelijk vorm en ik vermoed dat ze tot nog wel meer in staat zijn. De groep kent een redelijk groot leeftijdsverschil dus ik hoop dat er nu al plannen worden gemaakt voor een groepje 12-16 jarigen. Dat zal binnenkort nodig kunnen zijn. Zou mooi zijn. Daarmee zou voor de jongere kinderen dit soort stukken gebruikt kunnen worden terwijl voor de tieners een stap naar echt theater gemaakt zou kunnen worden. Een beetje zoals ze dat in Wehl doen. 
Dat de groep verder in aantal zou kunnen groeien acht ik heel denkbaar. Want als kinderen eenmaal de weg naar een leuke groep hebben gevonden, steken ze elkaar aan. Ik zat in de zaal achter twee meiden van een jaar of negen, vriendinnen van een van de speelsters en hun enthousiasme staken ze niet onder de stoelen. (Banken waren er niet) Daar zaten dus twee potentiële nieuwe leden en zo zaten er veel meer in de zaal. En dan is zo'n groep als 't Kinderspöl een zegen voor de regio. Want in de verre omtrek is er geen enkele andere groep. Ja, musicalgroepen. Maar daar doen ze weer heel andere dingen.

De Toekomst
Anders dan de heks op het toneel kan ik  niet in de toekomst kijken. Ik weet niet wat het beleid van 't Kinderspöl is. Misschien willen of kunnen ze helemaal niet groter worden. Dan nog is het een pareltje in de schelp die Oude-IJsselstreek heet. Het is aan hen die zien wat voor sieraad dat is, om die parel verder op te poetsen en op te nemen in de ketting van theatergroepen met een ambitie. De mogelijkheden voor zulke groepen zijn groot en hun noodzaak is zo mogelijk nog groter. Maar voor ik ook een boek aan het schrijven ben dat zomaar werkelijkheid kan worden, kom ik neer op aarde en kijk met groot genoegen terug op een meer dan fijne theatermiddag. Dat is wat het nu is en wat er nog kan komen staat in het boek met de vier stenen. Waarover ik helaas niet beschik.